Bộ đề thi học kì 1 môn Ngữ văn lớp 10 năm 2023 – 2024 (Sách mới)

Bộ đề thi học kì 1 môn Ngữ văn lớp 10 năm 2023 – 2024 (Sách mới)

Đề thi học kì 1 Ngữ văn 10 năm 2023 – 2024 gồm 22 đề kiểm tra có đáp án chi tiết kèm theo bảng ma trận đề thi.

Bạn đang đọc: Bộ đề thi học kì 1 môn Ngữ văn lớp 10 năm 2023 – 2024 (Sách mới)

Đề kiểm tra Ngữ văn 10 theo chương trình mới được biên soạn với cấu trúc đề rất đa dạng, bám sát nội dung chương trình học trong sách giáo khoa Kết nối tri thức, Chân trời sáng tạo và Cánh diều. Hi vọng đây sẽ là tài liệu hữu ích cho quý thầy cô và các em ôn tập và củng cố kiến thức, chuẩn bị sẵn sàng cho học kì 1 lớp 10 sắp tới. Vậy sau đây là nội dung chi tiết TOP 22 đề thi kiểm tra học kì 1 Ngữ văn 10 năm 2023 – 2024, mời các bạn cùng theo dõi tại đây. Bên cạnh đó các bạn xem thêm đề thi học kì 1 Toán 10.

Bộ đề thi học kì 1 Ngữ văn 10 năm 2023 – 2024

    1. Đề thi học kì 1 Ngữ văn 10 Chân trời sáng tạo

    1.1 Đề thi cuối học kì 1 Ngữ văn 10

    PHẦN I. ĐỌC HIỂU(6,0 điểm)

    Đọc văn bản sau và thực hiện yêu cầu bên dưới:

    Thần núi Tản Viên

    Xưa kia, vua Lạc Long khi chia con cùng nàng Âu Cơ, đem năm mươi trai về biển, trong số đó có Hương Lang. Một hôm, Hương Lang dời hải quốc vào cửa biển Thần Phù (bây giờ thuộc Nam Định), lòng những muốn tìm một nơi cao ráo thanh u, dân chúng thuần hậu mà ở. Thần chèo thuyền từ sông Cái đến làng Long Đậu, thành Long Biên, rồi lại chèo từ sông Linh Giang đến bến Phiên Tân thuộc huyện Phúc Lộc.

    Tới đây, thần trông thấy núi Tản Viên mỹ lệ, ba tầng cao chót vót, hình như cái tán, dân ở dưới núi tục chuộng tố phác, thần bèn từ phía Nam núi hóa phép mở một con đường thẳng như dây đàn từ bến Phiên Tân thẳng đến Tản Viên, đường qua cánh đồng làng Vệ Đỗng và làng Nham Toàn, lại qua cánh đồng Thạch Bạn, Vân Mộng, rồi lên mãi từng núi cao nhất để ở. Mỗi chặng đường nghỉ ngơi như vậy, thần bèn hóa phép hiện ra lâu đài nguy nga tráng lệ.

    Thần từ khi ở núi ấy, thường thường ra chơi sông Liễu Hoàng xem cá. Chỗ nào có phong cảnh đẹp cũng đến chơi. Hễ cứ dạo gót qua thăm nơi nào lại hóa phép hiện ra đền đài nơi đó để nghỉ ngơi. Dân làng trông thấy chỗ nào có dấu đền đài, thì lại lập đình miếu để thờ.

    Lại có truyền thuyết khác kể rằng thần núi Tản Viên tuy thuộc dòng dõi vua Lạc Long nhưng thuở lọt lòng bị bỏ rơi trong rừng, được một người tiều phu gặp đem về nuôi, đặt tên là Kỳ Mạng. Sở dĩ thần có tên này là vì trước khi gặp cha nuôi, đứa bé mới lọt lòng đã được dê rừng cho bú, chim chóc ấp ủ cho khỏi chết. Kỳ Mạng chóng lớn khôn, theo nghề cha nuôi ngày ngày vác rìu vào rừng đốn củi.

    Một hôm, Kỳ Mạng đốn một cây đại thụ. Cây to lớn quá, chặt từ sáng đến chiều mà vẫn chưa hạ nổi. Bỏ dở ra về, đến sáng hôm sau trở vào rừng, Kỳ Mạng hết sức ngạc nhiên thấy những vết chặt đã dính liền lại khắp thân cây. Kỳ Mạng xách rìu lại chặt nữa, suốt ngày ráng hết sức không xong, đến ngày thứ hai trở lại cũng thấy cây vẫn nguyên vẹn như chưa hề bị động tới. Không nản chí, Kỳ Mạng ra công cố chặt, quyết hạ cho kỳ được, rồi đến tối ở lại nấp gần cây rình xem sự thể. Vào khoảng nửa đêm, Kỳ Mạng thấy một bà lão hiện ra, tay cầm gậy chỉ vào cây, đi một vòng quanh cây, tự nhiên những vết chặt lại liền như cũ. Kỳ Mạng nhảy ra khỏi chỗ nấp, tức giận hỏi bà lão sao lại phá công việc của mình. Bà lão nói :

    – Ta là thần Thái Bạch. Ta không muốn cho cây này bị chặt vì ta vẫn nghỉ ngơi ở trên cây.

    Kỳ Mạng mới phản đối:

    – Không chặt cây thì tôi lấy gì mà nuôi sống?

    Bà thần đưa cho Kỳ Mạng cái gậy và dặn rằng : “Gậy này có phép cứu được bách bệnh. Hễ ai ốm đau chỉ cầm gậy gõ vào chỗ đau là khỏi, vậy ta cho ngươi để cứu nhân độ thế”.

    Kỳ Mạng nhận gậy thần, từ đấy bỏ nghề kiếm củi, đi chữa bệnh cho người đau. Có một hôm, đi qua sông thấy lũ trẻ chăn trâu đánh chết một con rắn trên đầu có chữ vương, Kỳ Mạng biết là rắn lạ mới cầm gậy thần gõ vào đầu con rắn thì con rắn ấy sống lại, bò xuống sông mà đi mất.

    Được vài hôm, bỗng có một người con trai, đem đồ vàng ngọc, châu báu đến nói rằng :

    – Thưa ngài, tôi là Tiểu Long Hầu, con vua Long Vương bể Nam. Bữa trước tôi đi chơi trên trần, chẳng may bị bọn trẻ con đánh chết. Nhờ có ngài mới được sống, nay mang lễ vật lên xin được tạ ơn.

    Kỳ Mạng nhất định không lấy. Tiểu Long Hầu mới cố mời xuống chơi dưới bể, đưa ra một cái ống linh tê, để Kỳ Mạng có thể rẽ nước mà đi.

    Long Vương thấy ân nhân cứu con mình xuống chơi thì mừng lắm, mở tiệc thết đãi ba ngày, rồi đưa tặng nhiều của quý lạ, nhưng Kỳ Mạng vẫn một mực chối từ. Sau cùng Long Vương mới biếu một quyển sách ước. Lần này Kỳ Mạng nhận sách mang về trần. Cuốn sách ước chỉ gồm có ba tờ bằng da cá, ngoài bọc vỏ rùa. Ba trang sách, mỗi trang chứa một tính chất : Kim, Mộc, Hỏa… chỉ thiếu một trang Thủy mà Long Vương giữ lại.

    Kỳ Mạng mới bắt đầu thử xem linh nghiệm ra sao, mở sách ra đặt tay vào trang Hỏa khấn khứa thì được nghe thấy sấm sét giữa lúc trời quang mây tạnh, rồi chỉ trong nháy mắt trên trời vần vũ đầy mây, chớp sáng, sấm sét nổi lên rung chuyển cả bầu trời.

    Kỳ Mạng mỉm cười đắc ý, đặt tay vào trang Mộc, ước ao thấy một rừng cây đi. Tức thì những cây ở trước mặt chàng tự nhiên tiến bước như một đạo quân.

    Kỳ Mạng gấp sách lại, thấy mình từ đấy uy quyền, sức mạnh không còn ai sánh kịp. Rồi bắt đầu lang thang đó đây cứu giúp đời. Khi đã thành thần rồi, nhân một hôm qua cửa Thần Phù, ngài mới ngược dòng sông lên núi Tản Viên, ở luôn tại đấy. Với cuốn sách ước, ngài dựng lên những lâu đài cung điện nguy nga giữa chốn rừng núi hoang vu.

    Từ đó tiếng đồn đi rằng núi Tản Viên do một vị thần phép thuật thần thông cai quản. Thần Tản Viên còn có tên gọi là Sơn Tinh nữa.

    (Thần núi Tản Viên – Truyện thần thoại Việt Nam)

    Câu 1. Tên nhân vật chính trong văn bản là ? ( 0, 75 đ)

    Câu 2.Nhân vật Kỳ Mạng hội tụ những vẻ đẹp gì ? (0,75 đ)

    Câu 3. Từ nội dung câu chuyện, có thể thấy được một đặc điểm nổi bật của thần thoại? (1.5 đ)

    Câu 4. Hãy lí giải vì sao truyện Thần núi Tản Viên có chứa yếu tố của thần thoại ? (1,5 đ)

    Câu 5. Niềm tin thiêng liêng về một thế giới mà ở đó vạn vật đều có linh hồn” là một trong những vẻ đẹp của thần thoại. Theo anh/chị, niềm tin ấy còn có sức hấp dẫn với con người hiện đại không?(1,0 đ)

    Câu 6. Qua truyện Thần núi Tản Viên, người xưa bày tỏ ước mơ gì? (0,5 đ)

    PHẦN II. VIẾT VĂN (4,0 điểm)

    Phân tích, đánh giá nét đặc sắc về nội dung và nghệ thuật của bài thơ sau:

    Chiều đầu thu ôi hương hoàng lan
    Ngạt ngào nhào trộn cả không gian
    Mới còn nắng gắt hôm qua thế
    Mà bỗng trên trời mây nhẹ tan…
    Chưa tàn cuối hạ đã sang thu
    Ngây ngất hôm nay một ánh mờ…
    Mai hẳn lại về trong nắng hạ
    Ô hay bàng bạc thực cùng mơ…
    Chỉ biết di lăng hoa đã thơm
    Cánh vàng hương lại chín vàng hơn
    Cây cao lá thẫm đung đưa nhánh
    Nhịp điệu mùa thu ngàn vạn năm…

    (Chiều đầu thu – Xuân Diệu)

    1.2 Đáp án đề kiểm tra cuối kì 1 Văn 10

    Phần

    Câu

    Nội dung

    Điểm

    I

    ĐỌC HIỂU

    6,0

    1

    Kỳ Mạng

    0, 75

    2

    Vẻ đẹp lòng nhân ái và trí tuệ

    0, 75

    3

    Giải thích các hiện tượng tự nhiên

    Giải thích nguồn gốc của vũ trụ

    1, 5

    4

    Truyện Thần núi Tản Viên có chứa yếu tố của thần thoại sáng tạo vì: truyện bộc lộ khát vọng chinh phục tự nhiên và ước mơ về một cuộc sống tốt đẹp của con người.

    1, 5

    5

    – Niềm tin ấy vẫn còn sức hấp dẫn đối với con người hiện đại, thể hiện qua các tín ngưỡng của nhân dân ta vẫn còn lưu giữ đến ngày nay như thờ sơn thần, thủy thần, thờ cá ông,… Có thể nói, người Việt ta vẫn có một niềm tin vô hình vào những vị thần chế ngự thiên nhiên, đặc biệt đối với những gia đình làm nông nghiệp.

    – Tin vào sự tồn tại ở thế giới khác không phải là điều xấu, nếu điều đó làm cho bản thân chúng ta tốt hơn. Chỉ những kẻ dựa vào đó để trục lợi, lợi dụng niềm tin của người khác mới đáng lên án.

    1.0

    6

    – Qua truyện Thần núi Tản Viên, người xưa bày tỏ ước mơ:

    Ước mơ về cuộc sống hạnh phúc hơn;

    – Muốn kéo dài cuộc sống trần tục;

    – Khát vọng chinh phục tự nhiên.

    Làm chủ thiên nhiên

    0,5

    II

    VIẾT VĂN

    Phân tích, đánh giá nét đặc sắc về nội dung và nghệ thuật của bài thơ Chiều đầu thu của Xuân Diệu

    4,0

    a. Đảm bảo cấu trúc bài văn phân tích, đánh giá nội dung và nghệ thuật của một bài thơ.

    Có đủ các phần mở bài, thân bài, kết bài. Phần mở bài nêu được vấn đề nghị luận. Phân thân bài triển khai vấn đề nghị luận. Phần kết bài kết thúc vấn đề.

    0,5

    b. Xác định đúng vấn đề nghị luận: Nét đặc sắc về nội dung và nghệ thuật của bài thơ “Chiều đầu thu” (Xuân Diệu)

    0,5

    c. Triển khai vấn đề:

    – Mở bài:

    + Giới thiệu tác giả Xuân Diệu, bài thơ “Chiều đầu thu

    + Nêu nội dung khái quát cần phân tích, đánh giá: nét đặc sắc về nội dung và nghệ thuật của bài thơ.

    – Thân bài:

    + Xác định chủ đề, cảm hứng chủ đạo.

    + Phân tích, đánh giá các khía cạnh trong chủ đề và nghệ thuật của thơ:

    sPhân tích một số nét đặc sắc về hình thức nghệ thuật của tác phẩm thơ ca theo đặc trưng thể loại:

    . Chủ thể trữ tình (tác giả), dạng thức xuất hiện (chủ thể ẩn).

    . Hình ảnh tả cảnh thiên nhiên chiều thu: “trên trời mây nhẹ tan”, “một ánh mờ”, “hoa di lăng – cánh vàng”, “cây cao lá thẫm”.

    . Từ ngữ độc đáo: “nhào trộn”, “bỗng”, “ngây ngất”, “đung đưa”,…

    . Biện pháp nghệ thuật: đảo ngữ, nhân hóa, so sánh…

    . Nhịp thơ 3/1/3, 2/2/3, 4/3,..

    s Đánh giá tác dụng của những nét đặc sắc về hình thức nghệ thuật trong việc thể hiện chủ đề của bài thơ (giao cảm với thiên nhiên)

    -Kết bài:

    + Khẳng định lại một cách khái quát những nét đặc sắc về nghệ thuật và nét độc đáo về chủ để của bài thơ.

    + Nêu ý nghĩa của bài thơ đối với bản thân và người đọc

    2,5

    d. Chính tả, dùng từ, đặt câu: Đảm bảo quy tắc chính tả, dùng từ, đặt câu.

    0,25

    e. Sáng tạo:

    + Lập luận chặt chẽ, thể hiện được những suy nghĩ, cảm nhận của người viết về nét đặc sắc của bài thơ.

    + Có lí lẽ xác đáng, bằng chứng tin cậy lấy từ tác phẩm thơ

    0,25

    ———————-Hết———————

    1.3 Ma trận đề thi học kì 1 Ngữ văn 10

    TT

    Kĩ năng

    Nội dung kiến thức / Đơn vị kĩ năng

    Mức độ nhận thức

    Nhận biết

    Thông hiểu

    Vận dụng

    Vận dụng cao

    Tổng

    % điểm

    1

    Đọc hiểu

    Thần thoại ( Văn bản ngoài SGK)

    2

    2

    1

    1

    60

    2

    Viết

    Viết văn bản nghị luận phân tích, đánh giá một bài thơ.

    ( Văn bản ngoài SGK)

    1*

    1*

    1*

    1*

    40

    Tổng

    25%

    45%

    20%

    10%

    100

    Tỉ lệ %

    70 %

    30%

    BẢN ĐẶC TẢ ĐỀ KIỂM TRA CUỐI KÌ I – LỚP 10 ( TỰ LUẬN)

    TT

    năng

    Đơn vị kiến thức / Kĩ năng

    Mức độ đánh giá

    Số lượng câu hỏi theo mức độ nhận thức

    Tổng %

    Nhận biết

    Thông hiểu

    Vận dụng

    Vận dụng cao

    1

    Đọc hiểu

    Thần thoại.

    Nhận biết:

    – Nhận biết được không gian, thời gian trong truyện thần thoại.

    – Nhận biết được đặc điểm của cốt truyện, câu chuyện, nhân vật trong truyện thần thoại.

    Thông hiểu:

    – Phân tích được những đặc điểm của nhân vật; lí giải được vị trí, vai trò, ý nghĩa của nhân vật trong tác phẩm.

    – Chỉ ra được ý nghĩa, tác dụng của đề tài, các chi tiết tiêu biểu, đặc trưng của truyện thần thoại; lí giải được mối quan hệ giữa đề tài, chi tiết, câu chuyện và nhân vật trong tính chỉnh thể của truyện thần thoại.

    Vận dụng: Rút ra được bài học về cách nghĩ, cách ứng xử do văn bản gợi ra.

    Vận dụng cao: Đánh giá được ý nghĩa, giá trị của thông điệp, chi tiết, hình tượng,… trong tác phẩm theo quan niệm của cá nhân.

    2 TL

    2 TL

    1TL

    1TL

    60

    2

    Viết

    Viết văn bản nghị luận phân tích, đánh giá một bài thơ.

    ( Văn bản ngoài SGK)

    Nhận biết:

    – Giới thiệu được đầy đủ thông tin chính về tên tác phẩm, tác giả, thể loại,… của đoạn trích/tác phẩm.

    Đảm bảo cấu trúc, bố cục của một văn bản nghị luận.

    Thông hiểu:

    – Trình bày được những nội dung khái quát của đoạn trích/ tác phẩm văn học.

    – Triển khai vấn đề nghị luận thành những luận điểm phù hợp. Phân tích được những đặc sắc về nội dung, hình thức nghệ thuật và chủ đề của đoạn trích/ tác phẩm.

    – Kết hợp được lí lẽ và dẫn chứng để tạo tính chặt chẽ, logic của mỗi luận điểm.

    – Đảm bảo chuẩn chính tả, ngữ pháp tiếng Việt.

    Vận dụng:

    – Nêu được những bài học rút ra từ đoạn trích/ tác phẩm.

    – Thể hiện được sự đồng tình / không đồng tình với thông điệp của tác giả (thể hiện trong đoạn trích/ tác phẩm).

    – Có cách diễn đạt độc đáo, sáng tạo, hợp logic.

    Vận dụng cao:

    – Đánh giá được ý nghĩa, giá trị của nội dung và hình thức đoạn trích/ tác phẩm.

    – Thể hiện rõ quan điểm, cá tính trong bài viết.

    – Vận dụng hiệu quả những kiến thức Tiếng Việt lớp 10 để tăng tính thuyết phục, sức hấp dẫn cho bài viết.

    1*

    1*

    1*

    1 TL

    40

    Tổng

    25%

    45%

    20%

    10%

    100

    Tỉ lệ %

    70 %

    30%

    2. Đề thi học kì 1 Ngữ văn 10 Cánh diều

    2.1 Đề kiểm tra cuối kì 1 Văn 10

    I. ĐỌC HIỂU (6.0 điểm)

    Đọc văn bản sau:

    CỔ TÍCH ẤM SỨT VÒI

    Trong quán nước bên đường, có một cái ấm pha trà đã cũ. Vòi ấm bị sứt một miếng nhỏ. Chủ quán mấy lần định thay, nhưng vì chưa có tiền nên cứ để dùng tạm. Vả lại trông thế nhưng ấm còn tốt chán. Bản thân chiếc ấm như cũng hiểu được hoàn cảnh của ông chủ. Nó tự nhủ: mình đã bị khuyết tật thì phải cố làm việc cho tốt. Thế là ấm luôn chú ý giữ cho mình sạch sẽ. Nó hãm trà bằng nước sôi thật khéo, bao giờ trà cũng vừa chín và tỏa hương thơm phức. Khi rót trà ra chén, qua cái vòi bị sứt, nó cẩn thận không để nước rớt ra ngoài.

    Cái ấm có phần hơi xấu xí ấy cứ tận tình phục vụ khách hết ngày này qua ngày khác. Lâu dần thành quen, ai vào quán cũng chỉ muốn dùng trà trong cái ấm sứt vòi. Mùa đông, có người pha trà xong, còn khum khum hai lòng bàn tay ôm lấy chiếc ấm thật lâu.

    Một hôm, bỗng có một vị khách từ nơi xa đến. Nhìn thấy chiếc ấm hơi khác thường, ông ta nhấc lên, chăm chú ngắm nghía hồi lâu. Đoạn cất tiếng nói với chủ quán:

    – Ấm quý! Nếu ông bằng lòng để lại cho tôi, tôi sẽ trả cho ông thật hậu.

    – Dào ôi! Bác khéo đùa! – Ông chủ nhìn khách nở nụ cười thật thà – Chẳng qua chỉ là cái ấm sứ bình thường, do vô ý tôi đánh mẻ ở vòi. Quán nghèo nên mới phải để dùng tạm…

    – Ông bảo ấm bình thường à? Ba trăm năm mà bình thường à?

    – Bác vừa nói gì cơ?

    – Tôi bảo cái ấm này đã ra đời cách đây ba thế kỉ. Nếu tính tuổi thì tôi với ông còn phải gọi ấm là cụ tổ của cụ tổ đấy! Tóm lại là đồ cổ, quý hiếm cực kì.

    Nghe giọng nói quả quyết của ông khách, cái ấm suýt rùng mình. Thiếu bản lĩnh một chút thì nó đã để cho nước sôi trào ra miệng. Nhưng nó kịp trấn tĩnh. Không ai tự biết mình bằng mình, ấm nghĩ thầm. Nó biết nó ra đời ở một cái lò gốm sứ ven sông, chỉ mới cách đây hơn chục năm. Cái ông khách tưởng như sành đồ cổ kia, hóa ra nhìn gà hóa cuốc.

    – Thế nào? Ông để lại cho tôi chiếc ấm này chứ?

    Chủ quán ngần ngừ, nhìn chiếc ấm như muốn hỏi: “Người ta tha thiết như thế, ngươi tính sao”?

    Chiếc ấm im lặng. Nó không nói được, tất nhiên rồi. Đất có nung thành sứ thì cũng chả cất nên lời. Nhưng ấm biết suy nghĩ. Và ông chủ hiểu được những suy nghĩ của nó. Chính vì thế mà ông ngẩng lên nói với khách:

    – Nó không đồng ý, bác ạ. Nó biết sứ mệnh cao quý của nó là biến những cái búp trà thành thứ nước uống tuyệt vời, như tất cả những cái ấm lão luyện khác. Bao nhiêu năm nay, nó đã tận tụy phục vụ khách hàng của tôi. Đến nỗi sứt mẻ cả mình mẩy mà vẫn không nề hà… Khách ở quán tôi ai cũng chuộng nó. Tôi không thể vì tiền mà phụ họ được.

    Vậy là cái ấm sứt vòi vẫn được ở lại trong cái quán nước nghèo, làm cái công việc sở trường của nó là pha trà. Đôi khi nó nghĩ: May mà ông chủ quán không tham! Nếu không thì vị khách gà mờ kia đã mất oan cả đống tiền. Còn nó, dù được trưng bày trong tủ kính, hay quăng quật mua đi bán lại, sao cũng đến lúc thân phận bị lộ tẩy. Tưởng ba trăm năm, hóa ra có mười năm… Lúc ấy thì xấu hổ chết đi được!

    Có hôm nào ghé quán nước nhìn thấy chiếc ấm ấy, bạn hãy tưởng tượng thêm những câu chuyện thú vị về nó nhé. Tôi cam đoan chiếc ấm sứt vòi nào cũng chứa trong mình khối chuyện lí thú, có khi cả chuyện cổ tích nữa ấy chứ!

    (In trong Xóm Bờ Giậu, NXB Kim Đồng, Hà Nội, 2021)

    Lựa chọn đáp án đúng:

    1. Phương thức biểu đạt chính được sử dụng trong văn bản trên là gì?

    A. Miêu tả
    B. Tự sự
    C. Biểu cảm
    D. Nghị luận

    2. Những nhân vật nào xuất hiện trong văn bản trên?

    A. Chiếc ấm pha trà, ông chủ quán
    B. Ông chủ quán, vị khách từ nơi xa đến, chiếc ấm pha trà
    C. Khách uống trà, ông chủ quán, chiếc ấm pha trà
    D. Vị khách từ nơi xa đến, chiếc ấm pha trà, ông chủ quán, khách uống trà

    3. Đặc điểm nổi bật của chiếc ấm pha trà trong văn bản trên là gì?

    A. Được nung từ đất
    B. Bị sứt vòi
    C. Xấu xí
    D. Là đồ cổ, quý hiếm

    4. Vì sao vị khách từ nơi xa đến muốn ông chủ quán để lại chiếc ấm?

    A. Vì ông thấy chiếc ấm luôn giữ mình cho sạch sẽ
    B. Vì ông thấy chiếc ấm hãm trà bằng nước sôi thật khéo
    C. Vì ông cho rằng chiếc ấm là đồ cổ, quý hiếm
    D. Vì ông muốn giúp đỡ chủ quán nghèo

    5. Chi tiết Nó tự nhủ: mình đã bị khuyết tật, thì phải cố làm việc cho thật tốt thể hiện điều gì về chiếc ấm cũ?

    A. Chiếc ấm tự ý thức về khiếm khuyết của mình và gắng sức làm việc thật tốt để bù đắp lại khiếm khuyết đó
    B. Chiếc ấm tự ti về khiếm khuyết của mình và cố gắng làm việc thật tốt để che đi khiếm khuyết đó
    C. Chiếc ấm tự hào về khiếm khuyết của mình và gắng sức làm việc thật tốt để khẳng định mình
    D. Chiếc ấm buồn bã vì khiếm khuyết của mình và gắng làm việc thật tốt để vơi đi nỗi buồn ấy

    6. Phẩm chất nào của ông chủ quán trà được thể hiện qua việc ông từ chối lời đề nghị để lại chiếc ấm cho vị khách?

    A. Giàu lòng tự trọng
    B. Thật thà, không tham lam
    C. Giàu tình thương người
    D. Lương thiện, mến khách

    7. Hình ảnh chiếc ấm sứt vòi trong câu chuyện là biểu tượng cho kiểu người nào trong xã hội?

    A. Người có vẻ ngoài khiếm khuyết nhưng mang nhiều phẩm chất cao đẹp
    B. Người mang nhiều phẩm chất cao đẹp
    C. Người có những cống hiến lặng thầm cho cuộc sống
    D. Người biết tự hào về bản thân mình

    Trả lời các câu hỏi:

    8. Theo bạn, vì sao chiếc ấm cho rằng Không ai tự biết mình bằng mình?

    9. Nhận xét về thái độ, tình cảm mà ông chủ quán dành cho chiếc ấm trong câu chuyện.

    10. Từ câu chuyện về chiếc ấm sứt vòi, bạn rút ra bài học gì cho mình?

    II. VIẾT (4.0 điểm)

    Viết một bài luận (khoảng 500 chữ) với chủ đề: Nhìn rõ chính mình.

    2.2 Đáp án đề thi cuối kì 1 Ngữ văn 10

    Phần

    Câu

    Nội dung

    Điểm

    I

    ĐỌC HIỂU

    6.0

    1

    B

    0.5

    2

    D

    0.5

    3

    C

    0.5

    4

    C

    0.5

    5

    A

    0.5

    6

    B

    0.5

    7

    A

    0.5

    8

    – Vì chỉ bản thân mình mới hiểu sâu sắc về chính mình: hiểu những điểm mạnh, điểm yếu; đặc điểm tính cách; giá trị đích thực… của mình.

    1.0

    9

    – Thái độ, tình cảm của ông chủ quán dành cho chiếc ấm: Thấu hiểu, trân trọng, nâng niu, tự hào.

    1.0

    10

    – Nêu ra bài học cho bản thân.

    – Lí giải lí do bản thân nêu bài học ấy

    0.5

    II

    VIẾT

    4.0

    a. Đảm bảo cấu trúc bài nghị luận

    Mở bài nêu được vấn đề, Thân bài triển khai được vấn đề, Kết bài khái quát được vấn đề

    0.5

    b. Xác định đúng yêu cầu của đề

    Con người cần phải biết nhìn rõ chính mình

    0.5

    c. Triển khai vấn đề nghị luận thành các luận điểm

    HS có thể viết bài nhiều cách trên cơ sở kết hợp được lí lẽ và dẫn chứng để tạo tính chặt chẽ, logic của mỗi luận điểm; đảm bảo các yêu cầu sau:

    2.0

    * Giới thiệu vấn đề

    * Giải thích: Nhìn rõ chính mình là tự hiểu, tự nhận thức đầy đủ, đúng đắn về bản thân, về giá trị của mình trong cuộc sống.

    * Bàn luận: Trong cuộc sống, con người có cần phải nhìn rõ chính mình không? Vì sao?

    – Cuộc sống của con người phong phú, muôn màu muôn vẻ nhưng cũng rất phức tạp. Nó có thể tác động đến mỗi con người theo chiều hướng tích cực hoặc tiêu cực.

    – Biết nhìn rõ chính mình sẽ giúp con người có thể đứng vững trước những tác động khác nhau của cuộc sống, nhất là khi con người phải đối diện với những tác động tiêu cực.

    – Biết nhìn rõ chính mình, con người có thể làm chủ bản thân, làm chủ cuộc sống; biết điều chỉnh thái độ với chính mình và những người xung quanh sao cho phù hợp; biết lựa chọn những gì phù hợp và cần thiết với mình.

    – Nhìn rõ chính mình, con người sẽ hiểu rõ điểm mạnh, điểm yếu của bản thân; biết hạn chế điểm yếu, phát huy điểm mạnh để tự hoàn thiện mình về trí tuệ, tâm hồn, phẩm chất, nhân cách… Đó sẽ là điều kiện thuận lợi để con người có thể hoàn thành mọi công việc hay nhiệm vụ được giao – hoàn thành sứ mệnh của mình với cuộc đời.

    – Biết nhìn rõ chính mình giúp con người có cách sống, lối sống tích cực, được mọi người xung quanh yêu mến, nể trọng; cuộc sống sẽ trở nên ý nghĩa, nhiều màu sắc và đáng sống hơn…

    – Nếu ai cũng biết nhìn rõ chính mình, mối quan hệ giữa người với người sẽ trở nên tốt đẹp hơn, xã hội thanh bình, phát triển…

    * Mở rộng: Phê phán những kẻ không biết nhìn rõ chính mình, ảo tưởng về bản thân nên sống kiêu ngạo hoặc quá tự ti về bản thân nên sống khép kín, hèn nhát…

    * Bài học nhận thức và hành động

    – Nhận thức sâu sắc về ý nghĩa của việc nhìn rõ chính mình

    – Biết nhìn rõ chính mình để có lối sống tích cực, có ý nghĩa…

    * Đánh giá khái quát về vấn đề

    d. Chính tả, ngữ pháp

    Đảm bảo chuẩn chính tả, ngữ pháp Tiếng Việt.

    0.5

    e. Sáng tạo: Thể hiện suy nghĩ sâu sắc về vấn đề nghị luận; có cách diễn đạt mới mẻ.

    0.5

    Tổng điểm

    10.0

    2.3 Ma trận đề thi học kì 1 Ngữ văn 10

    TT

    Kĩ năng

    Nội dung/đơn vị kĩ năng

    Mức độ nhận thức

    Tổng

    % điểm

    Nhận biết

    (Số câu)

    Thông hiểu

    (Số câu)

    Vận dụng

    (Số câu)

    Vận dụng cao

    (Số câu)

    TNKQ

    TL

    TNKQ

    TL

    TNKQ

    TL

    TNKQ

    TL

    1

    Đọc

    Thần thoại.

    4

    0

    3

    1

    0

    1

    0

    1

    60

    Sử thi.

    Truyện.

    Thơ trữ tình.

    Kịch bản chèo, tuồng.

    Văn bản nghị luận.

    2

    Thực hành tiếng Việt

    Lỗi dùng từ, lỗi về trật tự từ và cách sửa

    Lỗi về liên kết đoạn văn, liên kết văn bản và cách sửa.

    3

    Viết

    Viết văn bản nghị luận về một vấn đề xã hội.

    0

    1*

    0

    1*

    0

    1*

    0

    1

    40

    Viết văn bản nghị luận phân tích, đánh giá một tác phẩm văn học.

    Viết bài luận thuyết phục người khác từ bỏ một thói quen hay một quan niệm.

    Tỉ lệ điểm từng loại câu hỏi

    20%

    10%

    15%

    25%

    0

    20%

    0

    10%

    100

    Tỉ lệ điểm các mức độ nhận thức

    30%

    40%

    20%

    10%

    Tổng % điểm

    70%

    30%

    BẢN ĐẶC TẢ ĐỀ KIỂM TRA CUỐI KÌ I MÔN NGỮ VĂN LỚP 10

    TT

    Kĩ năng

    Đơn vị kiến thức/Kĩ năng

    Mức độ đánh giá

    Số câu hỏi theo mức độ nhận thức

    Nhận biết

    Thông hiểu

    Vận dụng

    Vận dụng cao

    1

    1. Đọc hiểu

    1. Thần thoại.

    Nhận biết:

    – Nhận biết được không gian, thời gian trong truyện thần thoại.

    – Nhận biết được đặc điểm của cốt truyện, câu chuyện, nhân vật trong truyện thần thoại.

    – Nhận biết được đề tài, các chi tiết tiêu biểu, đặc trưng của truyện thần thoại.

    – Nhận biết được bối cảnh lịch sử – văn hoá được thể hiện trong truyện thần thoại.

    Thông hiểu:

    – Tóm tắt được cốt truyện.

    – Hiểu và phân tích được nhân vật trong truyện thần thoại; lí giải được vị trí, vai trò, ý nghĩa của nhân vật trong tác phẩm.

    – Nêu được chủ đề, tư tưởng, thông điệp của văn bản; phân tích được một số căn cứ để xác định chủ đề.

    – Lí giải được tác dụng của việc chọn nhân vật người kể chuyện; lời người kể chuyện, lời nhân vật, … trong truyện thần thoại.

    – Lí giải được ý nghĩa, tác dụng của đề tài, các chi tiết tiêu biểu, đặc trưng của truyện thần thoại.

    Vận dụng:

    – Rút ra được bài học về cách nghĩ, cách ứng xử do văn bản gợi ra.

    – Nêu được ý nghĩa hay tác động của tác phẩm đối với nhận thức, tình cảm, quan niệm của bản thân.

    Vận dụng cao:

    – Vận dụng những hiểu biết về bối cảnh lịch sử – văn hoá được thể hiện trong văn bản để lí giải ý nghĩa, thông điệp của văn bản.

    – Đánh giá được ý nghĩa, giá trị của thông điệp, chi tiết, hình tượng,… trong tác phẩm theo quan niệm của cá nhân.

    4 câu TN

    3 câu TN

    01 câu TL

    1 câu Tl

    1 câu TL

    2. Sử thi.

    Nhận biết:

    – Nhận biết được đặc điểm của không gian, thời gian, cốt truyện, nhân vật trong sử thi.

    – Nhận biết được người kể chuyện (ngôi thứ ba hoặc ngôi thứ nhất); điểm nhìn, lời người kể chuyện, lời nhân vật, … trong sử thi.

    – Nhận biết được đề tài, các chi tiết tiêu biểu, đặc trưng của sử thi.

    – Nhận biết được bối cảnh lịch sử – văn hoá được thể hiện trong sử thi.

    Thông hiểu:

    – Tóm tắt được cốt truyện.

    – Hiểu và phân tích được nhân vật trong sử thi; lí giải được vị trí, vai trò, ý nghĩa của nhân vật trong tác phẩm.

    – Nêu được chủ đề, tư tưởng, thông điệp của văn bản; phân tích được một số căn cứ để xác định chủ đề.

    – Lí giải được tác dụng của việc chọn nhân vật người kể chuyện (ngôi thứ ba hoặc ngôi thứ nhất); lựa chọn điểm nhìn, lời người kể chuyện, lời nhân vật, … trong sử thi.

    – Lí giải được ý nghĩa, tác dụng của đề tài, các chi tiết tiêu biểu, đặc trưng của sử thi.

    Vận dụng:

    – Rút ra được bài học về cách nghĩ, cách ứng xử do văn bản gợi ra.

    – Nêu được ý nghĩa hay tác động của tác phẩm đối với nhận thức, tình cảm, quan niệm của bản thân.

    Vận dụng cao:

    – Vận dụng những hiểu biết về bối cảnh lịch sử – văn hoá được thể hiện trong văn bản để lí giải ý nghĩa, thông điệp của văn bản.

    – Đánh giá được ý nghĩa, giá trị của thông điệp, chi tiết, hình tượng, những đặc sắc về nghệ thuật trong tác phẩm theo quan niệm của cá nhân.

    3. Truyện.

    Nhận biết

    Nhận biết được người kể chuyện ngôi thứ ba, người kể chuyện ngôi thứ nhất, điểm nhìn, lời người kể chuyện, lời nhân vật.

    – Nhận biết đề tài, bối cảnh, chi tiết tiêu biểu trong truyện.

    – Nhận biết được nhân vật, cốt truyện, câu chuyện trong truyện.

    – Chỉ ra được nghệ thuật xây dựng nhân vật.

    Thông hiểu

    – Tóm tắt được cốt truyện và lí giải được ý nghĩa, tác dụng của cốt truyện.

    – Phân tích được các chi tiết tiêu biểu, đề tài, câu chuyện.

    – Phân tích, đánh giá được đặc điểm của nhân vật và vai trò của nhân vật với việc thể hiện chủ đề, tư tưởng của tác phẩm.

    – Phân tích, lí giải được chủ đề, tư tưởng của tác phẩm.

    Vận dụng

    – Rút ra được bài học về cách nghĩ, cách ứng xử do văn bản gợi ra.

    – Nêu được ý nghĩa hay tác động của tác phẩm đối với nhận thức, tình cảm, quan niệm của bản thân.

    Vận dụng cao:

    – Vận dụng những hiểu biết về bối cảnh lịch sử – văn hoá được thể hiện trong văn bản để lí giải ý nghĩa, thông điệp của văn bản.

    – Đánh giá được ý nghĩa, giá trị của thông điệp, chi tiết, hình tượng, những đặc sắc về nghệ thuật trong tác phẩm theo quan niệm của cá nhân.

    4. Thơ trữ tình.

    Nhận biết:

    – Nhận biết được thể thơ, từ ngữ, vần, nhịp, đối và các biện pháp tu từ trong bài thơ.

    – Nhận biết được bố cục, những hình ảnh tiêu biểu, các yếu tố tự sự, miêu tả được sử dụng trong bài thơ.

    – Nhận biết được nhân vật trữ tình, chủ thể trữ tình trong bài thơ

    – Nhận biết được nhịp điệu, giọng điệu trong bài thơ.

    Thông hiểu:

    – Hiểu và lí giải được tình cảm, cảm xúc của nhân vật trữ tình thể hiện trong bài thơ.

    – Phân tích được giá trị biểu đạt, giá trị thẩm mĩ của từ ngữ, hình ảnh, vần, nhịp và các biện pháp tu từ được sử dụng trong bài thơ.

    – Nêu được cảm hứng chủ đạo, chủ đề, thông điệp mà văn bản muốn gửi đến người đọc.

    Vận dụng:

    – Trình bày được những cảm nhận sâu sắc và rút ra được những bài học ứng xử cho bản thân do bài thơ gợi ra.

    – Vận dụng những hiểu biết về tác giả Nguyễn Trãi để đánh giá ý nghĩa, giá trị của thơ Nguyễn Trãi.

    Vận dụng cao:

    – Vận dụng những hiểu biết về bối cảnh lịch sử – văn hoá được thể hiện trong bài thơ để lí giải ý nghĩa, thông điệp của bài thơ.

    – Đánh giá được nét độc đáo của bài thơ thể hiện qua cách nhìn riêng về con người, cuộc sống; qua cách sử dụng từ ngữ, hình ảnh, giọng điệu.

    5. Kịch bản tuồng, chèo.

    Nhận biết

    – Nhận biết được đề tài, tính vô danh, tích truyện trong tuồng, chèo.

    – Nhận biết được lời chỉ dẫn sân khấu, lời thoại và hành động của nhân vật tuồng, chèo.

    – Nhận biết được nhân vật, tuyến nhân vật và cốt truyện của tuồng, chèo.

    Thông hiểu

    – Phân tích được ý nghĩa, tác dụng của đề tài, tính vô danh, tích truyện trong tuồng, chèo.

    – Lí giải được tác dụng của cốt truyện, ngôn ngữ, hành động của nhân vật, diễn biến của câu chuyện trong tuồng, chèo.

    – Phân tích được đặc điểm của nhân vật tuồng, chèo và vai trò của nhân vật với việc thể hiện chủ đề, tư tưởng của tác phẩm.

    Vận dụng

    – Rút ra được bài học về cách nghĩ, cách ứng xử do vở tuồng, chèo gợi ra.

    – Nêu được ý nghĩa hay tác động của tác phẩm đối với nhận thức, tình cảm, quan niệm của bản thân.

    Vận dụng cao:

    – Vận dụng những hiểu biết về bối cảnh lịch sử – văn hoá được thể hiện trong văn bản để lí giải ý nghĩa, thông điệp của tác phẩm.

    – Đánh giá được ý nghĩa, giá trị của thông điệp, chi tiết, hình tượng, những đặc sắc về nghệ thuật trong tác phẩm theo quan niệm của cá nhân.

    6. Văn nghị luận.

    Nhận biết:

    – Nhận biết được luận đề, luận điểm, lí lẽ và bằng chứng tiêu biểu trong văn bản.

    – Nhận biết được cách sắp xếp, trình bày luận điểm, lí lẽ và bằng chứng của tác giả.

    – Nhận biết được các yếu tố biểu cảm trong văn nghị luận.

    – Nhận biết được bối cảnh lịch sử – văn hóa thể hiện trong văn bản.

    Thông hiểu:

    – Xác định được được nội dung bao quát, tư tưởng chủ đạo của văn bản.

    – Xác định và lí giải được mục đích, quan điểm của người viết.

    – Phân tích được vai trò của các yếu tố biểu cảm trong văn bản nghị luận.

    Vận dụng:

    – Rút ra được bài học cho bản thân từ nội dung văn bản.

    – Thể hiện được thái độ đồng tình/ không đồng tình/ đồng tình một phần với quan điểm của tác giả.

    – Vận dụng những hiểu biết về bối cảnh thời đại và tác giả Nguyễn Trãi để lí giải, đánh giá ý nghĩa, giá trị của văn nghị luận Nguyễn Trãi.

    Vận dụng cao:

    – Vận dụng những hiểu biết về bối cảnh lịch sử – văn hóa để lí giải ý nghĩa, thông điệp của văn bản.

    – Đánh giá được ý nghĩa, tác động của văn bản đối với quan niệm sống của bản thân.

    2

    Thực hành Tiếng Việt.

    1. Lỗi dùng từ, lỗi về trật tự từ và cách sửa.

    Nhận biết:

    – Nhận diện được một số lỗi dùng từ và lỗi về trật tự từ thường gặp.

    Thông hiểu:

    – Lí giải được lí do dẫn đến các lỗi dùng từ, trật tự từ.

    – Phân biệt giữa lỗi dùng từ, lỗi trật tự từ với các biện pháp nghệ thuật sử dụng các kết hợp từ đặc biệt trong văn bản nghệ thuật.

    Vận dụng:

    – Biết cách sửa các lỗi dùng từ và lỗi trật tự từ trong văn bản.

    – Vận dụng những hiểu biết về lỗi dùng từ, trật tự từ để tự rà soát và sửa lỗi khi tạo lập văn bản.

    Vận dụng cao:

    – Vận dụng những hiểu biết về lỗi dùng từ và trật tự từ để đánh giá ý nghĩa, giá trị của văn bản.

    2. Lỗi về liên kết đoạn văn và văn bản.

    Nhận biết:

    – Nhận diện các dấu hiệu của lỗi liên kết đoạn văn và văn bản.

    Thông hiểu:

    – Phân tích, lí giải được các lỗi về liên kết đoạn văn và văn bản.

    – Phân biệt giữa lỗi về liên kết văn bản với cách thức tạo bố cục đặc biệt trong các văn bản nghệ thuật.

    Vận dụng:

    – Biết cách sửa các lỗi liên kết đoạn văn và văn bản.

    – Sử dụng linh hoạt các phép liên kết để tạo lập văn bản.

    – Vận dụng những hiểu biết về liên kết văn bản để tránh mắc lỗi khi tạo lập văn bản.

    Vận dụng cao:

    – Vận dụng những hiểu biết về lỗi liên kết văn bản để đánh giá ý nghĩa, giá trị của văn bản.

    3

    Viết

    1. Viết văn bản nghị luận về một vấn đề xã hội.

    Nhận biết:

    Xác định được yêu cầu về nội dung và hình thức của bài văn nghị luận.

    – Mô tả được vấn đề xã hội và những dấu hiệu, biểu hiện của vấn đề xã hội trong bài viết.

    – Xác định rõ được mục đích, đối tượng nghị luận.

    Thông hiểu:

    – Triển khai vấn đề nghị luận thành những luận điểm phù hợp.

    – Kết hợp được lí lẽ và dẫn chứng để tạo tính chặt chẽ, logic của mỗi luận điểm.

    – Đảm bảo cấu trúc của một văn bản nghị luận; đảm bảo chuẩn chính tả, ngữ pháp tiếng Việt.

    Vận dụng:

    – Đánh giá được ý nghĩa, ảnh hưởng của vấn đề đối với con người, xã hội.

    – Nêu được những bài học, những đề nghị, khuyến nghị rút ra từ vấn đề bàn luận.

    Vận dụng cao:

    – Sử dụng kết hợp các phương thức miêu tả, biểu cảm,… để tăng sức thuyết phục cho bài viết.

    – Thể hiện rõ quan điểm, cá tính trong bài viết.

    1*

    1*

    1*

    1 câu TL

    2. Viết văn bản nghị luận phân tích, đánh giá một tác phẩm văn học.

    Nhận biết:

    – Giới thiệu được đầy đủ thông tin chính về tên tác phẩm, tác giả, thể loại,… của tác phẩm.

    – Trình bày được những nội dung khái quát của tác phẩm văn học.

    Thông hiểu:

    – Triển khai vấn đề nghị luận thành những luận điểm phù hợp. Phân tích được những đặc sắc về nội dung, hình thức nghệ thuật và chủ đề của tác phẩm.

    – Kết hợp được lí lẽ và dẫn chứng để tạo tính chặt chẽ, logic của mỗi luận điểm.

    – Đảm bảo cấu trúc của một văn bản nghị luận; đảm bảo chuẩn chính tả, ngữ pháp tiếng Việt.

    Vận dụng:

    – Nêu được những bài học rút ra từ tác phẩm.

    – Thể hiện được sự đồng tình / không đồng tình với thông điệp của tác giả (thể hiện trong tác phẩm).

    Vận dụng cao:

    – Đánh giá được ý nghĩa, giá trị của nội dung và hình thức tác phẩm.

    – Thể hiện rõ quan điểm, cá tính trong bài viết; sáng tạo trong cách diễn đạt.

    3. Viết bài luận thuyết phục người khác từ bỏ một thói quen hay một quan niệm.

    Nhận biết:

    Xác định được đúng yêu cầu về nội dung và hình thức của bài văn nghị luận.

    – Nêu được thói quen hay quan niệm mang tính tiêu cực, cần phải từ bỏ.

    – Xác định rõ được mục đích (khuyên người khác từ bỏ thói quan / quan niệm), đối tượng nghị luận (người / những người mang thói quen / quan niệm mang tính tiêu cực).

    Thông hiểu:

    – Triển khai vấn đề nghị luận thành những luận điểm phù hợp. Mô tả, lí giải được những khía cạnh mang tính tiêu cực, bất lợi của thói quen, quan niệm.

    – Kết hợp được lí lẽ và dẫn chứng để tạo tính chặt chẽ, logic của mỗi luận điểm.

    – Đảm bảo cấu trúc của một văn bản nghị luận; đảm bảo chuẩn chính tả, ngữ pháp tiếng Việt.

    Vận dụng:

    Thể hiện được thái độ tôn trọng với đối tượng thuyết phục; chỉ ra được lợi ích của việc từ bỏ thói quen, quan niệm.

    Vận dụng cao:

    – Sử dụng kết hợp của phương thức miêu tả, biểu cảm, … để tăng sức thuyết phục cho lập luận.

    – Thể hiện rõ quan điểm, cá tính trong bài viết; sáng tạo trong cách diễn đạt.

    Tổng số câu

    3 TN

    4 TN

    1 TL

    1 TL

    1 TL*

    Tỉ lệ %

    30%

    40%

    20%

    10%

    Tỉ lệ chung

    70%

    30%

    3. Đề thi cuối kì 1 lớp 10 môn Văn Kết nối tri thức

    3.1 Đề thi cuối kì 1 Ngữ văn 10

    I. ĐỌC HIỂU (6. 0 điểm)

    Đọc bài thơ sau và trả lời câu hỏi

    MÙA HOA MẬN

    Chu Thùy Liên

    Cành mận bung trắng muốt
    Lũ con trai háo hức chơi cù
    Lũ con gái rộn ràng khăn áo
    Bóng bay nâng giấc mơ con trẻ

    Cành mận bung trắng muốt
    Giục mẹ xôn xang lá, gạo
    Giục cha vui lòng căng cánh nỏ
    Giục người già hối hả làm đu

    Cành mận bung trắng muốt
    Nhà trình tường* ủ nếp hương
    Giục lửa hồng nở hoa trong bếp
    Cho người đi xa nhớ lối trở về…

    Tháng Chạp,2006

    (Thuyền đuôi én, NXB Văn hoá dân tộc, Hà nội 2009

    (* Nhà trình tường: Nhà có tường làm bằng đất nện)

    Lựa chọn đáp án đúng

    Câu 1. Xác định thể thơ trong bài thơ trên.

    A. Thơ tự do
    B. Thơ thất ngôn
    C. Thơ lục bát
    D. Thơ lục ngôn xen lẫn thất ngôn

    Câu 2. Phương thức biểu đạt chính của văn bản là:

    A. nghị luận.
    B. tự sự.
    C. biểu cảm
    D. miêu tả.

    Câu 3. Những từ láy xuất hiện trong bài thơ trên là:

    A. Háo hức, rộn ràng, xôn xang, hối hả
    B. Xốn xang, rộn rã, hối hả, háo hức
    C. Háo hức, rộn ràng, xốn xang, rạo rực
    D. Rộn ràng, háo hức, xốn xang, rôm rả

    Câu 4. Biện pháp tu từ nào được sử dụng trong đoạn thơ sau?

    Cành mận bung trắng muốt
    Giục mẹ xôn xang lá, gạo
    Giục cha vui lòng căng cánh nỏ
    Giục người già hối hả làm đu

    A. So sánh, điệp
    B. Ẩn dụ, so sánh
    C. Hoán dụ, liệt kê
    D. Điệp, liệt kê

    Câu 5. Từ giục trong khổ thơ sau mang nét nghĩa nào?

    Cành mận bung trắng muốt
    Giục mẹ xôn xang lá, gạo
    Giục cha vui lòng căng cánh nỏ
    Giục người già hối hả làm đu

    A. Chỉ hành động mọi người bảo nhau làm nhanh
    B. Chỉ sự hối thúc, gấp gáp, muốn được nhanh hơn
    C. Chỉ hành động gọi nhau cùng chuẩn bị đón Tết.
    D. Chỉ sự bắt buộc phải làm.

    Câu 6. Câu thơ Cành mận bung trắng muốt được nhắc lại nhiều nhất trong bài thơ không mang ý nghĩa:

    A. Giới thiệu về một loài cây thường được trồng ở Tây Bắc.
    B. Nhấn mạnh ấn tượng về màu sắc, tín hiệu của mùa xuân vùng Tây Bắc.
    C. Tạo ra nhịp điệu tươi vui cho lời thơ.
    D. Tạo sự liên kết giữa các khổ thơ.

    Câu 7. Bài thơ thể hiện tâm trạng, cảm xúc của nhân vật trữ tình về điều gì?

    A. Nhớ cành mận trắng, nhớ về hội xuân, nhớ về những trò chơi thời con trẻ.
    B. Nỗi tiếc nuối không được trở về quê hương để cùng đón tết.
    C. Nỗi nhớ quê hương da diết, nhớ những hình ảnh gần gũi, thân thương diễn ra hàng ngày ở chốn làng quê yên bình.
    D. Mong muốn ngắm mận nở trong ngày hội xuân.

    Trả lời câu hỏi/ Thực hiện yêu cầu sau:

    Câu 8. Trình bày ngắn gọn nội dung chính của bài thơ.

    Câu 9. Câu thơ: Cho người đi xa nhớ lối trở về gợi trong em tình cảm gì đối với quê hương?

    Câu 10. Nhà thơ Chu Thùy Liên đã gửi gắm thông điệp gì từ văn bản trên?

    II. VIẾT (4. 0 điểm)

    Viết một bài văn nghị luận bày tỏ suy nghĩ của Anh/chị về thói quen vứt rác nơi công cộng của nhiều bạn trẻ hiện nay.

    3. 2 Đáp án đề thi học kì 1 Văn 10

    Phần Câu Nội dung Điểm
    I ĐỌC HIỂU 6,0
    1 A 0,5
    2 C 0,5
    3 A 0,5
    4 D 0,5
    5 B 0,5
    6 A 0,5
    7 C 0,5

    8

    Nội dung chính bài thơ:

    Khung cảnh vui tươi khi mùa xuân sắp về đến bản làng và nỗi nhớ thương quê nhà của người con xa quê hương.

    Hướng dẫn chấm:

    – Học sinh trả lời tương đương như đáp án: 0,5 điểm.

    – Học sinh trả lời có nội dung phù hợp nhưng diễn đạt chưa tốt hoặc còn thiếu ý: 0,25 điểm.

    – Học sinh trả lời không thuyết phục hoặc không trả lời: 0,0 điểm.

    0,5

    9

    Dòng thơ cuối: Cho người đi xa nhớ lối về gợi trong em tình cảm gì đối với quê hương?

    Hs có thể trình bày theo hướng sau:

    Hình ảnh người đi xa nhớ lối về, gợi cảm xúc yêu thương, gắn bó với mảnh đất quê hương. Thời khắc mùa xuân, ngày tết đã đánh thức ở mỗi người xa quê tình cảm cội nguồn với mong muốn trở về.

    Hướng dẫn chấm:

    – Học sinh trả lời được tương đương đáp án: 1,0 điểm.

    – Học sinh trả lời có nội dung phù hợp nhưng diễn đạt chưa tốt hoặc còn thiếu ý: 0,5 điểm.

    – Học sinh trả lời không đúng: 0,0 điểm.

    1.0

    10

    Thông điệp được gởi gắm qua văn bản trên:

    – Dù đi đâu, ở đâu, mỗi người vẫn luôn hướng về quê hương, luôn lưu giữ những hình ảnh đẹp nhất về quê hương của mình.

    – Tình yêu quê hương tha thiết…

    Hướng dẫn chấm:

    – Học sinh trả lời được tương đương đáp án: 1,0 điểm.

    – Học sinh trả lời có nội dung phù hợp nhưng diễn đạt chưa tốt hoặc còn thiếu ý: 0,5 điểm.

    – Học sinh trả lời không đúng: 0,0 điểm.

    * Lưu ý: Học sinh có thể trả lời khác đáp án nhưng thuyết phục, diễn đạt nhiều cách miễn hợp lý là chấp nhận được.

    1.0

    II

    VIẾT

    4,0

    a. Đảm bảo cấu trúc bài nghị luận

    Mở bài nêu được vấn đề, thân bài triển khai được vấn đề, kết bài khái quát được vấn đề

    0,5

    b. Xác định đúng vấn đề cần nghị luận:

    Thói quen vứt rác nơi công cộng của nhiều bạn trẻ hiện nay.

    0, 5

    c. Triển khai vấn đề nghị luận thành các luận điểm

    Học sinh có thể triển khai theo nhiều cách, nhưng cần vận dụng tốt các thao tác lập luận, kết hợp chặt chẽ giữa lí lẽ và dẫn chứng. Dưới đây là một vài gợi ý:

    2.0

    Nhiều bạn trẻ hiện nay có thói quen vứt rác bừa bãi nơi cộng cộng.

    – Nguyên nhân của thói quen trên

    + Do ý thức của một số bạn chưa tốt, tiện tay là vứt rác vì nghĩ nơi công cộng không phải là trách nhiệm của bản thân mình.

    +Do vị trí thùng rác ở xa, đặt ở chỗ không tiện, …

    – Hậu quả:

    + Vứt rác bừa bãi nơi cộng cộng gây ảnh hưởng đến môi trường sống (ô nhiễm môi trường).

    + Gây ảnh hưởng đến sức khỏe của con người

    + Làm mất mỹ quan nơi công cộng

    + Việc xả rác bừa bãi ở nơi công cộng còn gây khó khăn cho nhân viên vệ sinh trong việc thu gom và xử lí.

    …..

    Giải pháp

    + Mỗi người cần tự giác, ý thức bỏ rác đúng nơi quy định ở những nơi công cộng.

    + Mỗi nơi công cộng cần có những biển báo đổ rác thải, bố trí thùng rác hợp lí cũng như có những hình phạt thích đáng với những trường hợp xả rác bừa bãi.

    + Nhà nước, các cấp quản lí cần tuyên truyền mạnh mẽ hơn nữa những tác hại của rác thải đồng thời có hình thức xử lí nghiêm khắc đối với những trường hợp vi phạm.

    – Bài học nhận thức và hành động.

    d. Chính tả, ngữ pháp

    Đảm bảo chuẩn chính tả, ngữ pháp Tiếng Việt.

    0,5

    e. Sáng tạo:

    Thể hiện suy nghĩ sâu sắc về vấn đề nghị luận; có cách diễn đạt mới mẻ, sáng tạo.

    0,5

    I + II

    10

    3. 3 Ma trận đề kiểm tra học kì 1 Văn 10

    TT

    Kĩ năng

    Nội dung/đơn vị kiến thức

    Mức độ nhận thức

    Tổng

    Nhận biết (Số câu)

    Thông hiểu

    (Số câu)

    Vận dụng

    (Số câu)

    Vận dụng cao

    (Số câu)

    TN

    TL

    TN

    TL

    TN

    TL

    TN

    TL

    1

    Đọc

    Nghị luận

    4

    0

    3

    1

    0

    2

    0

    0

    10 câu

    Thơ

    Tỉ lệ %

    20

    15

    10

    15

    60

    2

    Viết

    Viết một văn bản nghị luận phân tích, đánh giá về tác phẩm văn học.

    0

    1*

    0

    1*

    0

    1*

    0

    1

    1

    Viết một văn bản nghị luận về một vấn đề xã hội.

    Tỉ lệ %

    10

    10

    10

    10

    40

    Tổng (Tỉ lệ %)

    30

    35

    25

    10

    100

    BẢNG ĐẶC TẢ ĐỀ KIỂM TRA CUỐI HỌC KÌ I

    NĂM HỌC 2023-2024

    Môn: NGỮ VĂN – LỚP 10

    Thời gian làm bài: 90 phút

    TT

    Kĩ năng

    Nội dung/Đơn vị kiến thức

    Mức độ đánh giá

    Số câu hỏi theo mức độ

    Nhận biết

    Thông hiểu

    Vận dụng

    Vận dụng cao

    Tổng

    1

    Đọc

    Nghị luận

    Nhận biết:

    – Nhận biết được phong cách ngôn ngữ, phương thức biểu đạt, phép tu từ, từ ngữ được sử dụng. . .

    – Nhận biết các thông tin trong văn bản.

    Thông hiểu:

    – Hiểu được phép liên kết, thành phần cước chú, tỉnh lược. . .

    – Hiểu được nội dung chính của văn bản.

    – Hiểu được giá trị biểu đạt của từ ngữ, hình ảnh, biện pháp tu từ…

    Vận dụng:

    – Trình bày được những cảm nhận sâu sắc và rút ra được những bài học ứng xử cho bản thân.

    – Thông điệp rút ra từ văn bản. . .

    4 TN

    3 TN 1 TL

    2 TL

    0

    10

    Thơ

    Nhận biết:

    – Nhận biết được thể thơ, phương thức biểu đạt, phong cách ngôn ngữ được sử dụng trong bài thơ.

    – Nhận biết được những hình ảnh tiêu biểu, các phép tu từ, các yếu tố tự sự, miêu tả được sử dụng trong bài thơ.

    – Nhận biết được nhân vật trữ tình, chủ thể trữ tình, nhịp điệu, giọng điệu trong bài thơ.

    – Nhận biết các thông tin trong bài thơ.

    Thông hiểu:

    – Hiểu và lí giải được tình cảm, cảm xúc của nhân vật trữ tình thể hiện trong bài thơ.

    – Phân tích được giá trị biểu đạt, giá trị thẩm mĩ của từ ngữ, hình ảnh, vần, nhịp và các biện pháp tu từ được sử dụng trong bài thơ.

    – Nêu được cảm hứng chủ đạo, chủ đề, thông điệp mà văn bản muốn gửi đến người đọc.

    Vận dụng:

    – Trình bày được những cảm nhận sâu sắc và rút ra được những bài học ứng xử cho bản thân do bài thơ gợi ra.

    – Lí giải ý nghĩa, thông điệp của bài thơ.

    – Đánh giá được nét độc đáo của bài thơ thể hiện qua cách nhìn riêng về con người, cuộc sống; qua cách sử dụng từ ngữ, hình ảnh, giọng điệu

    2

    Viết

    Viết bài văn nghị luận phân tích, đánh giá một tác phẩm văn học.

    Nhận biết:

    – Xác định kiểu bài nghị luận, vấn đề cần nghị luận.

    – Giới thiệu tác giả, tác phẩm.

    – Xác định được nội dung tác phẩm, xác định được từ ngữ, hình ảnh, biện pháp nghệ thuật tiêu biểu,. . .

    Thông hiểu:

    – Diễn giải những đặc sắc về giá trị nội dung, giá trị nghệ thuật của tác phẩm.

    Vận dụng:

    – Vận dụng các kĩ năng dùng từ, viết câu, các phép liên kết, các phương thức biểu đạt, các thao tác lập luận để phân tích, cảm nhận về nội dung, nghệ thuật của tác phẩm.

    – Nhận xét về nội dung và nghệ thuật của tác phẩm.

    Vận dụng cao:

    – So sánh với các tác phẩm khác, liên hệ với thực tiễn; vận dụng kiến thức lí luận văn học để đánh giá, làm nổi bật vấn đề nghị luận.

    – Có sáng tạo trong diễn đạt, lập luận làm cho lời văn có giọng điệu, hình ảnh; bài văn giàu sức thuyết phục.

    1 TL

    1

    Viết một văn bản nghị luận về một vấn đề xã hội.

    Nhận biết:

    – Xác định được kiểu bài nghị luận, vấn đề NL.

    – Giới thiệu vấn đề cần nghị luận.

    Thông hiểu:

    – Diễn giải về nội dung, ý nghĩa của vấn đề cần nghị luận.

    Vận dụng:

    – Vận dụng các kĩ năng dùng từ, viết câu, các biện pháp tu từ, phép liên kết, các phương thức biểu đạt, các thao tác lập luận phù hợp để triển khai lập luận, bày tỏ quan điểm của bản thân về vấn đề cần nghị luận

    Vận dụng cao:

    – Huy động được kiến thức và trải nghiệm của bản thân để bàn luận về vấn đề.

    – Có sáng tạo trong diễn đạt, lập luận làm cho lời văn có giọng điệu, hình ảnh; bài văn giàu sức thuyết phục.

    Tổng

    4TN

    3TN

    1TL

    2TL

    1TL

    10

    Tỉ lệ chung %

    45

    55

    100

    …………..

    Tải file về để xem thêm trọn bộ đề thi cuối kì 1 Ngữ văn 10

    Trả lời

    Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *